img

Selma Lagerlyof

Jahon adabiyoti tarixida özining sehrli ertaklari va afsonalari bilan nom qoldirgan şved yozuvçisi Selma Lagerlyof 1858-yilda Şvetsiyaning Morbakka qörğonida dunyoga kelgan. Uning bolaligi oson keçmagan: uç yoşida oğir kasallik tufayli oyoqlari falaj bölib qolgan qizaloq uzoq vaqt töşakka mixlanib yotadi. Aynan şu davrda u buvisi aytib bergan ertak va rivoyatlar olamiga şönğib ketadi, bu esa keyinçalik uning buyuk yozuvçi bölib şakllanişiga zamin yaratadi. Garçi keyinçalik davolanib, yurib ketgan bölsa-da, bolalikdagi xayolparastlik unga bir umr hamroh bölib qoldi. Selma dastlab öqituvçi bölib işladi, ammo ijodga bölgan iştiyoq uni tinç qöymasdi. Selma Lagerlyof nomini dunyoga maşhur qilgan asar — bu "Nilsning yovvoyi ğozlar bilan ajoyib sayohati" kitobidir. Qiziği şundaki, bu asar aslida maktab öquvçilari uçun Şvetsiya geografiyasi böyiça darslik sifatida yozilişi kerak edi. Ammo yozuvçining mahorati tufayli u quruq darslik emas, balki şöx va özboşimça bola Nilsning ğozlar galasida butun mamlakat böylab qilgan sehrli sayohati haqidagi ajoyib ertakka aylandi. Bu kitob orqali bolalar öz vatanini sevişni, tabiatni asraşni va döstlikni örganişdi. 1909-yilda Selma Lagerlyof adabiyot böyiça Nobel mukofotiga sazovor bölgan dunyodagi birinçi ayol böldi. Bu yutuq unga nafaqat şon-şuhrat, balki moddiy imkoniyat ham berdi: u mukofot puliga otasidan qolgan va qarzlar tufayli sotilib ketgan qadrdon Morbakka qörğonini qaytarib sotib oldi. U umrining oxirigaça şu yerda yaşab, bolalar va kattalar uçun ajoyib asarlar yozdi. 1940-yilda vafot etgan yozuvçi Şvetsiya ramzlaridan biriga aylandi, uning portreti hatto mamlakat pul birligi — kronada ham tasvirlangan.

Muallifning kitoblari

Barchasini ko‘rish